Naar de pagina-inhoud

Stop met het seksualiseren van kinderen



Wat bezielt ons om iets seksueels te zien in kinderlijke onschuld? Dylan van Rijsbergen, vader van twee stoere meiden, vraagt zich af waarom we ons zo nodig moeten afwenden van een paradijselijke wereld.

Polly Alderton is zo’n internetfotograaf die bijna utopische beelden maakt van een gedroomde jeugd. Kinderen uitgestrekt in bloemenvelden, maaiend tussen het koren, zittend bij wapperende was aan de lijn, ravottend in zee, slaperig hangend naast een kampvuur, vieze blote voeten, wiegend in de armen van een hipbebaarde papa. Van die foto’s die in zekere zin cliché zijn, maar toch ook op een prettige manier prikkelen, al is het maar omdat ze zo weinig de prozaïsche werkelijkheid weergeven; omdat het echte dagelijks leven met kinderen in onze contreien vaak zoveel gedisciplineerder is, zo ingeroosterd, zo vol van moeten, van sociale en institutionele dwang. Alderton fotografeert een soort parallelle wereld, die we misschien heel even voelen op vakantie of in een loom, ontspannen weekend, maar die toch meestal buiten ons bereik blijft.

Blote kinderen

Maar op een dag gebeurde er iets vreemds. Alderton publiceerde haar foto’s op het sociale netwerk Instagram. Plotseling ontdekte ze dat foto’s van haar werden verwijderd omdat ze niet zouden voldoen aan de ‘community guidelines’. Wat bleek: er stonden beelden bij van een zesjarig, en zelfs een driejarig, meisje met ontbloot bovenlijf. U leest het goed, het gaat hier om een peuter en een klein kind. Iemand was blijkbaar op het sociale netwerk op deze foto’s gestuit, had daar aanstoot aan genomen, en blijkbaar een regeltje gevonden binnen de zeer Amerikaanse ‘community guidelines’ van het platform om de foto’s te verwijderen. Voor de duidelijkheid: de fotografe plaatste ook foto’s van een jongen met ontbloot bovenlijf. Deze mochten zonder problemen blijven staan.

Een parallelle, paradijselijke wereld, die meestal buiten ons bereik blijft

#Stopsexualisingourgirls

Amerikaanse toestanden zult u zeggen, vergelijkbaar met de discussie die speelde op Facebook over tepels (vrouwentepels zijn verboden, mannentepels mogen wel), waarbij zelfs foto’s van borstvoedende vrouwen werden verwijderd. Maar is het wel zo exclusief Amerikaans? In een eerdere column op Kroost noemde Gabrielle Jurriaans al de verpreutsing in Nederland. Kinderen zwemmen nauwelijks nog bloot, kleine peutermeisjes lopen rond in bikinis. Sterker nog, het is bijna niet meer mogelijk om een zwembroekje voor een meisje te kopen zonder bikini-bovenstukje. Waarom nemen mensen in vredesnaam aanstoot aan een peutermeisje, of eigenlijk überhaupt aan een kind met ontbloot bovenlijf? Welk steekje zit er bij je los om een jong kind te seksualiseren? Om daar waar nog niet eens de schijn van een borst te zien is, reeds een borst te impliceren? Fotografe Alderton was furieus en reageerde zelf met een eigen hashtag op Twitter, #stopsexualisingourgirls.

image
Foto: Polly Alderton

Angst en media

Die verpreutsing is een paradoxale reactie. Juist omdat men zo bang is voor seks, seksualiseert men kinderen. Juist in het krampachtig proberen te beschermen van de kinderlijke onschuld, doet men diezelfde onschuld teniet. Hoe komt het toch dat in een land als Nederland, progressief als we ooit waren, het uitzonderlijk is geworden als je kleine kinderen naakt op het strand laat spelen, laat zwemmen? Naar mijn idee zijn er twee belangrijke oorzaken. In de eerste plaats is er de angst. Door de uitgebreide media-aandacht voor de pedofiliezaken rond Dutroux en Robert M. is een sfeer van gevaar ontstaan rond kinderen en naaktheid. Juist door die bewustwording – dat er in de wereld mensen zijn die kinderen seksualiseren – worden kinderen al geseksualiseerd.

In het krampachtig proberen te beschermen van de kinderlijke onschuld, doet men diezelfde onschuld teniet.

Roze prinsessen en blauwe piraten

Maar een wellicht nog veel sterkere invloed is domweg de markt. Handige marketeers hebben ontdekt wat voor groeimarkt de meisjesbikini is. Dit kledingstuk past natuurlijk helemaal in de trend waarin waarin steeds meer nadruk gelegd wordt op het verschil tussen jongens en meisjes, juist in die jonge jaren dat de verschillen lichamelijk nog zo beperkt zijn. Meisjes zijn roze prinsessen, jongens blauwe piraten. Vanaf het eerste geboortekaartje tot en met de muisjes op het beschuit aan toe (die waren ooit voor alle baby’s roze, weet u nog?), moest alles gesegregeerd worden naar sekse. En dat betekent dus ook dat volstrekt nutteloze natte lapje rond het bovenlijf van borstloze kleine meisjes. Telkens wordt dat beeld van de peuter-in-bikini weer herhaald in de overvloedige beeldenwaterval van de kindermarketing.

Verpreutsing

Het geeft me een beklemmend gevoel, die verpreutsing, en de wijze waarop de markt zich ook daarop weer verrijkt, nieuw onderscheid maakt daar waar onderscheid van nature niet aanwezig is. Moet ik mijn dochter nu ook een bikini aantrekken, omdat de rest van de wereld het doet? Van mij hoeft het niet, maar naarmate kinderen ouder worden, trekken ze zich meer aan van de rest. Ongetwijfeld zal ze er dan zelf naar vragen. En natuurlijk krijgt ze er dan een. Maar hoe stoppen we deze doorgedraaide trend? Het is of die parallelle wereld, die vrije, paradijselijke wereld die Polly Alderton fotografeert, weer eens verder van ons verwijderd raakt. En we doen het onszelf aan, met ons allen.

De prachtige foto’s van Polly Alderton vind je hier.

Meer lezen van Dylan van Rijsbergen kan hier.


Dylan van Rijsbergen

Dylan van Rijsbergen (van oorsprong historicus) schrijft over verschillende vormen van emancipatie. Zo schreef hij bijvoorbeeld het boek Het onbehagen van de man (2009) over veranderende mannelijkheden. Ook is hij geboeid door vaders die zorgen, door stereotypering van jongens en meisjes en door de emancipatie van het kind an sich. Het persoonlijke is voor Dylan (bijna) altijd politiek. Dylan is een gelukkige vader van twee stoere dochters, een kleuter en een dreumes.